Zihinsel yük görünmezdir ama ağırdır.
Sürekli düşünmek, karar vermek ve her şeye yetişmeye çalışmak zihni yorar.
Bu bölümde zihinsel yorgunluk, düşünce kalabalığı ve kafayı susturamama hâllerini ele alıyoruz.
Kafayı susturamamak çoğu insanın yaşadığı ama nadiren açıkça konuştuğu bir hâlidir. Zihin durmaz, susmaz, boş kalmaz. Yatarken, yürürken, hatta dinlenirken bile düşünceler akmaya devam eder. Bu durum çoğu zaman “fazla düşünmek” ya da “takıntılı olmak” gibi etiketlerle açıklanmaya çalışılır. Oysa kafayı susturamamak, tek başına anormal bir durum değildir. Zihnin durmaması, modern hayatın doğal bir sonucudur. … Read more
Düşünce kalabalığı, zihnin aynı anda çok fazla şeyle meşgul olması hâlidir. Bu meşguliyet yüksek sesli değildir; bağırmaz, taşmaz, açıkça kriz yaratmaz. Ama sürekli oradadır. İnsan tek başına bile olsa zihninde bir kalabalık taşır. Bu kalabalık, yalnızca düşüncelerin sayısıyla değil, düzenlenmemişliğiyle ilgilidir. Düşünce kalabalığı yaşayan biri çoğu zaman şunu hisseder: “Kafam susmuyor.” Ama bu susmama, net … Read more
Zihinsel yorgunluk çoğu zaman fark edilmez çünkü gürültü yapmaz. Bedensel yorgunluk gibi kendini açıkça belli etmez. Ağrımaz, sızlamaz, “dur” diye bağırmaz. İnsan çalışmaya, konuşmaya, üretmeye devam edebilir. Bu yüzden zihinsel yorgunluk uzun süre normal hâl sanılır. Zihinsel yorgunluk, genellikle yoğunlukla karıştırılır. “Biraz yoğunum”, “kafam dolu”, “aklımda çok şey var” gibi ifadeler yorgunluğu masumlaştırır. Oysa bu … Read more
Düşünmek çoğu zaman olumlu bir eylem olarak görülür. Düşünen insan bilinçli, dikkatli ve sorumlu kabul edilir. Oysa her düşünme ilerleme yaratmaz. Bazı düşünceler yol açar, bazıları ise insanı yerinde tutar. Bu noktada düşünmekle takılı kalmak arasındaki fark belirginleşir. Düşünmek, bir konuyu ele alıp onu anlamaya çalışmaktır. Amaç vardır. Zihin bir soruya yaklaşır, bilgileri tartar ve … Read more
“Kafam çok dolu” cümlesi sık söylenir ama nadiren gerçekten ne anlama geldiği düşünülür. Bu ifade çoğu zaman yoğunlukla karıştırılır. Oysa kafanın dolu olması, yapılacak işlerin çokluğundan çok, zihnin taşıdığı şeylerin dağınıklığıyla ilgilidir. İnsan bazen az şey yapar ama yine de zihinsel olarak tükenmiş hisseder. Kafanın dolu olması, zihnin aynı anda çok fazla açık dosya taşımasıdır. … Read more
Karar vermek çoğu zaman küçük bir eylem gibi görülür. Bir şeyi seçmek, bir yönde ilerlemek ve yoluna devam etmek. Ancak günlük hayatta karar vermek, düşündüğümüzden çok daha fazla enerji tüketir. İnsan bazen büyük kararlar almamış olsa bile günün sonunda zihinsel olarak tükenmiş hisseder. Bunun nedeni çoğu zaman alınan kararların sayısıdır. Karar vermek, zihnin belirsizlikle temas … Read more
Zihinsel yük, çoğu zaman fark edilmeden taşınır. İnsan yorulduğunu hisseder ama neden yorulduğunu tam olarak açıklayamaz. Fiziksel olarak ağır bir iş yapılmamıştır, gün çok da yoğun geçmemiştir, yine de zihinde bir ağırlık vardır. Bu ağırlık, zihinsel yük dediğimiz şeydir. Zihinsel yük, tek tek düşüncelerden değil, kapanmamış düşüncelerin toplamından oluşur. Yapılması gerekenler, verilmemiş kararlar, ertelenmiş işler, … Read more
Düşünmek çoğu zaman üretkenlikle eş tutulur. Çok düşünen insan derin, dikkatli ve bilinçli kabul edilir. Zihnin sürekli çalışması bir avantaj gibi sunulur. Oysa pratikte durum her zaman böyle değildir. Sürekli düşünmek, üretkenliği artırmak bir yana, çoğu zaman onu görünmez biçimde azaltır. Üretkenlik, düşünmenin kendisinden değil, düşüncenin bir yere bağlanabilmesinden doğar. Sürekli düşünme hâlinde ise bu … Read more